Tất tần tật về đặc điểm khí hậu Đắk Lắk quan trọng

Hỏi thật nha, bạn đang nghĩ Tây Nguyên là mát mẻ quanh năm đúng không? Vzone cũng từng nghĩ vậy trước khi thực sự sống ở đây. Rồi cái mùa khô đầu tiên ập đến, môi nứt toét, da tay bong từng mảng, buổi trưa bước ra đường như đứng trước lò nướng. Không ai cảnh báo trước hết.
Thật ra khí hậu Đắk Lắk rất thú vị, chỉ cần hiểu đúng thì sống ở đây cực kỳ dễ chịu. Vzone chia sẻ hết những gì đã trải qua và quan sát được, từ góc nhìn người sống thật tại mảnh đất này, không phải từ sách giáo khoa.

Tổng quan khí hậu Đắk Lắk

Đắk Lắk thuộc vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa cao nguyên, nằm ở độ cao trung bình 400 đến 800m so với mực nước biển. Nghe kỹ thuật vậy thôi chứ hiểu đơn giản là: mát hơn Sài Gòn, nóng hơn Đà Lạt, và có hai mùa rõ rệt đến mức bạn không thể nhầm lẫn được. Nhiệt độ trung bình năm từ 22 đến 25 độ C. Buổi sáng sớm se lạnh, ban ngày nắng gắt, tối lại mát. Cái biên độ nhiệt ngày đêm này là thứ khiến nhiều người mới đến hay bị cảm vặt trong tuần đầu, mặc đủ kiểu mà vẫn không quen kịp. Lượng mưa trung bình 1.600 đến 1.800mm mỗi năm, tập trung từ tháng 5 đến tháng 10. Mùa khô thì độ ẩm xuống thấp đến mức Vzone từng thấy khung cửa gỗ trong nhà bị nứt chỉ sau một mùa khô, không đùa đâu.

Các thông số thời tiết Đắk Lắk cần biết

Nếu bạn thích số liệu cụ thể để hình dung rõ hơn thì đây. Vzone tổng hợp các thông số chính để bạn có cái nhìn toàn cảnh trước khi đọc tiếp:

• Nhiệt độ trung bình năm: 22 đến 25 độ C
• Nhiệt độ cao nhất: Lên đến 35 đến 38 độ C vào tháng 3 và tháng 4 tại các vùng thấp
• Nhiệt độ thấp nhất: Có thể xuống 13 đến 15 độ C ban đêm tháng 12 và tháng 1 tại các vùng cao
• Lượng mưa trung bình: 1.600 đến 1.800mm mỗi năm, tập trung 80 đến 90% vào mùa mưa
• Độ ẩm trung bình: 82%, mùa khô có thể xuống còn 50 đến 60%
• Số giờ nắng: Khoảng 2.000 đến 2.300 giờ mỗi năm
• Tốc độ gió mùa khô: Trung bình 3 đến 4 m/s, có đợt lên đến 6 m/s gây khô hanh rõ rệt

Biên độ nhiệt ngày đêm lớn kết hợp gió khô là combo khó chịu nhất mà ai mới đến BMT cũng phải trải qua ít nhất một lần. Nhưng chính những con số này cũng giải thích tại sao nông sản Đắk Lắk lại ngon và đặc trưng đến vậy, phần sau Vzone sẽ nói rõ hơn.

Khí hậu từng vùng ở Đắk Lắk có giống nhau không?

Không giống đâu nha. Đây là điều nhiều người hay bỏ qua khi tìm hiểu về khí hậu Đắk Lắk, cứ nghĩ cả tỉnh giống nhau nhưng thực ra chênh lệch khá rõ giữa các vùng.
Vùng trung tâm TP. Buôn Ma Thuột và các xã lân cận như Ea Tu, Hòa Thắng, Tân Lợi: Đây là vùng có khí hậu điển hình nhất của Đắk Lắk. Độ cao khoảng 500 đến 550m, hai mùa rõ rệt, mùa khô gió nhiều và khô, mùa mưa tập trung buổi chiều tối. Dễ thích nghi nhất vì hạ tầng tốt và người dân đã quen với khí hậu này từ lâu.

Vùng phía Đông như Ea Kar, Krông Pắk và các xã Ea Knốp, Cư Bông, Ea Ô: Khu vực này thấp hơn, ẩm hơn và mưa nhiều hơn so với trung tâm BMT. Mùa mưa đến sớm hơn khoảng 2 đến 3 tuần và kết thúc muộn hơn. Nông dân vùng này trồng được nhiều loại cây ăn trái như sầu riêng, mít Thái rất tốt nhờ độ ẩm cao hơn.

Vùng phía Nam như Lắk, Krông Bông và các xã Yang Mao, Cư Pui, Hòa Lễ: Đây là vùng có địa hình phức tạp nhất, giáp ranh với Lâm Đồng và Khánh Hòa. Một số xã vùng cao như Yang Mao, Cư Pui có khí hậu mát hơn hẳn, thậm chí ban đêm mùa khô có thể xuống dưới 12 độ C. Vùng này ít người biết đến nhưng cảnh sắc rất đẹp, rừng nguyên sinh còn nhiều.
Vùng phía Tây và Tây Bắc như Buôn Đôn, Ea Súp và các xã Ea Bung, Ia Lốp, Krông Na: Đây là vùng khô và nóng nhất tỉnh. Giáp biên giới Campuchia, địa hình thấp và bằng phẳng, ít cây rừng che phủ hơn. Mùa khô ở đây khắc nghiệt hơn BMT rõ rệt, nhiệt độ có thể lên đến 38 đến 40 độ C vào tháng 4. Bù lại đây là vùng có nhiều voi và rừng khộp rụng lá rất đặc trưng của Tây Nguyên. Vùng phía Bắc như Ea H’leo, Krông Năng và các xã Ea Sol, Ea Ral, Dliê Yang: Khí hậu gần giống trung tâm tỉnh nhưng mưa nhiều hơn một chút nhờ địa hình chuyển tiếp lên Gia Lai. Vùng này nổi tiếng với cà phê chất lượng cao và hồ tiêu, điều kiện khí hậu rất phù hợp với hai loại cây này.
Nói thật là sống ở Đắk Lắk lâu mới thấy hết sự đa dạng này. Cùng một tỉnh mà đi từ Buôn Đôn lên Ea H’leo đã cảm nhận rõ sự khác biệt về nhiệt độ và độ ẩm. Thú vị lắm mà ít ai để ý.

Mùa khô ở Đắk Lắk: Trải nghiệm thật không ai kể

Mùa khô kéo dài từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau. Sáu tháng. Dài lắm.
Những tuần đầu mùa khô từ tháng 11 đến tháng 1 thì còn dễ chịu, trời mát, nắng nhẹ, đi chơi rất thích. Nhưng từ tháng 2 trở đi gió bắt đầu khô hơn, và đến tháng 3 tháng 4 thì nóng thật sự. Nhiệt độ ban ngày lên đến 33 đến 35 độ C, gió thổi như sấy tóc, bước ra đường 10 phút là môi khô rang. Vzone nhớ có lần đi xe máy từ BMT lên vùng Ea Kar vào tháng 3, gió ngược chiều khô đến mức về đến nhà là mắt đỏ hoe, cổ họng rát. Đó là lần Vzone học được bài học: mùa khô ở Đắk Lắk phải đeo khẩu trang dày, không phải vì bụi mà vì gió khô thật sự hại cổ họng.

Nhưng bù lại bầu trời mùa khô đẹp không thể tả. Xanh ngắt, không một gợn mây, hoàng hôn thì rực rỡ đến nao lòng. Đây chính là lý do mùa khô lại là mùa du lịch đẹp nhất tại Đắk Lắk. Bạn có thể thoải mái ghé tham quan Buôn Ako Dhong hay tìm địa chỉ ngắm hoàng hôn đẹp tại BMT vào buổi chiều tà mùa này, đảm bảo không hối hận.

Mùa mưa ở Đắk Lắk: Mưa kiểu Tây Nguyên khác lắm nha

Từ tháng 5 đến tháng 10. Nhưng đừng hình dung kiểu mưa rả rích cả ngày của miền Bắc hay mưa phùn của Hà Nội. Mưa Đắk Lắk là mưa rào. To. Nhanh. Rồi tạnh. Thường thì buổi sáng trời nắng đẹp như thường, đến khoảng 2 đến 3 giờ chiều mây kéo đến, tầm 4 đến 5 giờ là mưa ào xuống. Mưa khoảng 30 đến 45 phút rồi tạnh, trời lại quang mây. Biết được cái nhịp này thì sắp xếp lịch trình dễ lắm.

Tháng 7, 8, 9 mưa nhiều hơn, có những đợt mưa kéo dài cả buổi tối. Đường phố BMT một vài điểm thấp ngập cục bộ nhưng rút rất nhanh, không đến mức phải lo lắng nhiều. Điều Vzone thích nhất ở mùa mưa Đắk Lắk là không khí sau mưa. Mát lạnh, trong lành, cây cối xanh mướt, cà phê ra hoa trắng thơm khắp phố. Ai chưa một lần ngửi mùi hoa cà phê mùa mưa ở BMT thì thật sự đang bỏ lỡ một thứ rất đáng trải nghiệm.

• Luôn mang theo áo mưa hoặc ô dù khi ra ngoài buổi chiều
• Đường vào các buôn làng trơn trượt sau mưa lớn, đi xe máy cẩn thận
• Buổi sáng đi chơi bình thường, chỉ cần về trước 3 giờ chiều là ổn
• Tối mùa mưa mát hơn nhiều, mang áo khoác mỏng là vừa

Thêm một điều thú vị nữa là mùa mưa cũng là mùa lễ hội của đồng bào Ê Đê, M’nông tại Đắk Lắk. Cảnh sắc xanh tươi kết hợp với không khí lễ hội truyền thống tạo nên trải nghiệm rất riêng mà ít vùng đất nào có được.

Khí hậu Đắk Lắk và chuyện cây cà phê

Đây là phần Vzone thấy thú vị nhất khi tìm hiểu về khí hậu nơi này. Cà phê Đắk Lắk ngon nổi tiếng không phải ngẫu nhiên, tất cả đều nhờ khí hậu.
Cây cà phê Robusta cần ba thứ: mùa khô để ra hoa, mùa mưa để phát triển, và biên độ nhiệt ngày đêm lớn để tích lũy hương vị. Đắk Lắk có đủ cả ba, cộng thêm đất đỏ bazan màu mỡ. Đó là lý do sản lượng cà phê Đắk Lắk chiếm hơn 30% tổng sản lượng cả nước.

Không chỉ cà phê, hồ tiêu, sầu riêng, bơ, và nhiều nông sản khác đều lớn lên rất tốt trên mảnh đất này. Các đặc sản như hạt điều rang muối BMT cũng một phần nhờ điều kiện khí hậu thuận lợi mà có chất lượng rất riêng, được nhiều người tìm mua làm quà mỗi khi ghé thăm. Tuy nhiên mấy năm gần đây biến đổi khí hậu đang tác động rõ rệt. Mùa khô kéo dài hơn, nóng hơn, nhiều hộ nông dân thiếu nước tưới trầm trọng. El Nino làm cà phê ra hoa không đều, thu hoạch trễ, ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập của hàng trăm nghìn gia đình. Đây là thực tế mà người dân Đắk Lắk đang sống cùng mỗi ngày.

So sánh khí hậu Đắk Lắk với các tỉnh Tây Nguyên khác

Câu hỏi hay gặp: Đắk Lắk với Đà Lạt khác nhau thế nào? Hay Đắk Lắk với Gia Lai thì sao?
Đà Lạt cao hơn 1.500m nên mát quanh năm, hiếm khi vượt 25 độ C. Đắk Lắk thấp hơn nên nóng hơn hẳn, đặc biệt mùa khô. Còn so với Gia Lai và Kon Tum thì Đắk Lắk có lượng mưa tương đương nhưng nhiệt độ nhỉnh hơn một chút.

Điều ít người biết là ngay trong nội tỉnh Đắk Lắk cũng không đồng nhất về khí hậu. Khu vực phía Đông Nam như Krông Pắk, Ea Kar mưa nhiều hơn, ẩm hơn so với trung tâm BMT. Đó là lý do một số loại cây trồng chỉ phát triển tốt ở vùng này mà không phù hợp ở vùng kia dù cùng tỉnh. Sống ở Đắk Lắk lâu mới thấy sự phong phú này thật ra rất thú vị.

Sống ở Đắk Lắk thì cần chuẩn bị gì?

Vzone đã nghe câu hỏi này từ rất nhiều bạn chuyển đến BMT. Đây là những thứ thực tế, không phải lý thuyết:
Trang phục theo mùa:

• Mùa khô: quần áo thoáng mát, kem chống nắng xịt loại tốt, son dưỡng môi luôn trong túi, kính mát nếu hay đi xe máy
• Mùa mưa: áo khoác mỏng cho buổi tối, áo mưa tiện gấp gọn để trong cốp xe, dép hoặc giày chống trơn
• Giao mùa tháng 4 và tháng 10: chuẩn bị cả hai vì thời tiết đổi thay rất nhanh, sáng nắng chiều mưa lạnh là chuyện bình thường

Sức khỏe cần chú ý: Mùa khô dễ bị viêm họng, khô mũi, dị ứng bụi. Uống đủ 2 lít nước mỗi ngày không phải khuyến nghị mà là bắt buộc. Mùa mưa hay cảm cúm do thay đổi nhiệt độ đột ngột. Trẻ nhỏ và người già cần để ý hơn trong giai đoạn giao mùa, đây là thời điểm phòng khám ở BMT thường đông hơn hẳn.
Mẹo từ người địa phương lâu năm: Ra ngoài trước 9 giờ sáng để tránh nắng gắt. Nhà nào ở BMT cũng gần như có máy lọc nước vì nước sinh hoạt mùa khô đôi khi có mùi khác thường. Trồng vài chậu cây xanh trong nhà và ngoài sân giúp giảm nhiệt tự nhiên cực kỳ hiệu quả. Và mẹo nhỏ Vzone học được từ một bà chị người Ê Đê: đặt một chậu nước nhỏ trong phòng ngủ mùa khô, vừa giữ ẩm không khí vừa bớt khô họng khi ngủ dậy ban đêm. Đơn giản mà hiệu quả lắm đấy.

Kết lại

Khí hậu Đắk Lắk không hoàn hảo nhưng có sức hút rất riêng. Mùa khô nắng đẹp bầu trời xanh trong vắt. Mùa mưa mát lạnh cây cối xanh mướt thơm mùi hoa cà phê. Sống ở đây lâu rồi sẽ thấy mình tự nhiên yêu cái nắng, yêu cả cơn mưa rào chiều hôm đó.
Hy vọng những chia sẻ thực tế về đặc điểm khí hậu Đắk Lắk này giúp ích cho bạn dù đang lên kế hoạch du lịch hay chuẩn bị chuyển đến sinh sống. Bạn có kinh nghiệm gì thêm về thời tiết nơi đây thì bình luận bên dưới cho Vzone và mọi người cùng biết nhé!

• Fanpage: https://www.facebook.com/vzone.vn/
• Hội nhóm review BMT: https://www.facebook.com/groups/956390243678462
• Nhắn tin liên hệ: https://m.me/930963420110803